Geçmişten Günümüze Oyuncaklar

Geçmişten Günümüze Oyuncaklar

Geçmişten Günümüze Oyuncaklar

Çocukların zihinsel, bedensel, sosyal-duygusal ve dil gelişimlerinde önemli yeri olan oyuncaklara ve oynadıkları oyunlara hem arkeolojik bulgularda hem de yazılı eserlerde rastlanmaktadır. Peki, tarihi antik uygarlıklara kadar dayanan oyuncaklar ilk nerede yapıldı? İlk oyuncak hangisi? Geçmişte çocuklar nasıl oyuncaklarla oyun oynuyordu?

Dünyadaki İlk Oyuncakların İzi

Yapılan arkeolojik kazılar sonucunda elde edilen verilere göre tarihte bilinen en eski oyuncağın M.Ö 2. yüzyılda ve M.Ö 5. yüzyılda Mısır Uygarlığına ait olduğu tespit edilmiştir. Bu oyuncaklar misket, topaç ve tahta attır. Yine benzer dönemlere ait olan Firavun mezarlarında ise oyuncak bebeklere rastlanmıştır.

Oyuncak Yapımında Hangi Malzemeler Tercih Edilmekteydi?

Yapılan araştırmalara göre oyuncak yapımında ilk çağlarda ahşap, taş, bez kullanılırken; Neolitik çağlara gelindiğinde oyuncak yapım malzemelerinde seramik, fildişi, deri ve kemikler kullanılmıştır. Fakat o dönemlerde toprak kil, daha kolay şekil alabildiği için oyuncak yapımında en çok tercih edilen malzeme haline gelmiştir. Kilden yapılan oyuncaklar kolay kırılıp parçalandığı için çoğu günümüze ulaşamamıştır. 

Geçmişte Günümüze Oyuncakların Evrimi

geçmişten-gunumuze-oyuncaklar

Şimdilerde olduğu gibi o zamanlarda da çocukların vazgeçilmez oyuncaklarından biri oyuncak bebeklerdi ve bilinen ilk oyuncak bebeğin Mısır’da M.Ö 2000’li yıllara ait olduğu bilinmektedir. Mısır Uygarlığı üzerine yapılan diğer araştırmalara göre ise M.Ö 1400’lü yıllara ait topraktan kuklalar, eklemli çenesi olan küçük tahta timsahlar, iple oynatılan ağaçtan yapılmış kaplanlara rastlanmaktadır.

Roma ve  Antik Yunan dönemindeki oyuncaklar incelendiğinde ise pişmiş topraktan yapılmış oyuncak bebeklere rastlanmaktadır. Bu oyuncak bebekler hareketli kollara ve bacaklara sahip olup ayakta duran ve oturan olarak ikiye ayrılmaktadır. Ayakta duran bebeklerin kol ve bacakları ip ve tellerle gövde, kalça ve omuzlarındaki deliklerden bağlanarak birbirine tutturulmuş ve hareket edebilme özelliği bu şekilde kazandırılmıştır. Oturan bebeklerin ise kol ve bacaklar yapıştırma yoluyla sabitlenmiştir ve ayakta duran bebeklere göre daha uzun süre çocukların oyunlarında var olmuşlardır. Oyuncak bebekler dışında Antik Yunan çocuklarının çıngırak, el arabası, değnek at, minyatür mobilyalar, evler, gemiler ve arabalarla oynadıkları yapılan kazılar sonucunda keşfedilmiştir.

Kültürün Oyuncak Yapımında Etkisi Var mı? 

 Oyuncaklar tüm uygarlıklarda benzerlik gösterse de ortaya çıkışları ve kullanım amaçları kültürden ve aile yapısından etkilenmiştir. Örneğin, hayvancılıkla uğraşan bir çocuğun oyuncakları minyatür hayvanlardan oluşmuştur. Bununla beraber oyuncakların kültürün etkilerini yansıttığını en iyi kanıtlayan bulgu ise Antik Çağda oyuncakların sadece çocukların oyun aracı olarak değil, aynı zamanda tanrıya bir adak olarak da kullanılması gösterilebilir. Özellikle Antik Yunan döneminde kız çocukları 14 yaşına geldiklerinde, erinliğe ulaştıklarını göstermek adına oyuncaklarını tapınağa bırakma geleneği  kültürün oyuncaklar üzerindeki etkisini gözler önüne sermektedir. 

Oyuncaklar aile yapısı ve kültür gibi çağın getirilerinden de etkilenmektedirler. Örneğin, Ortaçağ’da özellikle Avrupa’da çocuklar insanların minyatürleri olarak görüldüğü için ve yaşam daha çok çalışmaya ve savaşmaya doğru yönelmiştir. Bu yüzden çocukların oyuncakları da bu yönde evrilmiş ve oyunlar daha çok savaşa hazırlık niteliğinde oynanmıştır. 

17. yüzyıla gelindiğinde ise oyuncaklar hala yeterince yaygın değildi. Araştırmaların sonuçları incelendiğinde bu dönemde ortaya çıkan oyuncağın çocukların üzerine binebildiği tahta atlar olduğu tespit edildi. 18. yüzyılda ise oyuncaklar artık günümüzdeki fikre yaklaşmış ve üretimi hız kazanmıştır. Bu dönemde özellikle çocukların gelişimine yönelik oyun ve oyuncaklar yaratılmak istenmiştir. Yapboz haritalar ve resimli alfabe kartları kullanılmaya başlanmıştır.

19. yüzyıldan itibaren ise oyuncakların hem yaratıcı hem öğretici olması üzerine çalışmalar yapılmış ve bu yönde çalışılmıştır. Sanayi devrimi ile oyuncaklarda seri üretime geçilmiş ve çeşitlilik gün geçtikçe artmıştır. 19. yüzyılın sonlarına doğru ilk arabanın keşfedilmesiyle ilk oyuncak araba da ortaya çıkmıştır.

Seri üretimin getirisi ile birlikte birçok oyuncağın ne yazık ki kaliteleri de düşmektedir. Kolayca parçalanan bu oyuncaklar hem doğaya hem de çocukların sağlığına karşı tehlike arz etmektedir. Bunlar içerisinde kanserojen boyalar bulunan ve plastikten üretilen oyuncaklar çocuklardan olabildiğince uzak tutulmalıdır.

Flytoys ile Doğa Dostu Oyuncaklar!

Flytoys oyuncakları üretime başladığı ilk günden beri çocukların sağlığını göz önünde bulundurarak hareket etmektedir. Seri üretimin getirdiği kalitesizliğin önüne geçerek birçok oyuncak markasından farklı olan Flytoys oyuncakları doğal ahşaptan üretilmektedir. Ahşap yapısı itibariyle nemli bir bezle kolayca temizlenebilir ve gelecekte arkeolojik kazılarda bulunabilecek kadar uzun süre sağlam kalabilir. Sizde flytoys.co ziyaret ederek doğa ve çocuk dostu oyuncakları inceleyebilirsiniz.